W sercu szczecińskiego Podzamcza, między Rynkiem Siennym a Rynkiem Nowym, stoi gotycki Ratusz Staromiejski – budynek z XIII wieku, który od 1975 roku mieści Muzeum Historii Szczecina. To miejsce, gdzie można prześledzić całą historię miasta od czasów najdawniejszych aż po schyłek XX wieku, wszystko w murach, które same pamiętają większość tych wydarzeń.

Ratusz, który przetrwał wieki i wojny

Sam budynek to już połowa atrakcji. Ratusz powstał w połowie XIII wieku, ale swoją obecną gotycką formę zawdzięcza przebudowie z przełomu XIV i XV wieku, przypisywanej Heinrichowi Brunsbergowi. Wtedy powstały efektowne szczyty, podcień i imponująca piwnica ze sklepieniami gwiaździstymi, które można oglądać do dziś.

Historia nie oszczędzała tego miejsca. W okresie szwedzkim ratusz został zrujnowany podczas ostrzeliwania miasta, więc na początku XVIII wieku przebudowano go w stylu barokowym, nadając skromniejszy wygląd z wolutową dekoracją szczytów. Do 1879 roku pełnił funkcję siedziby władz miejskich. Potem przyszła II wojna światowa i ratusz ponownie legł w gruzach wraz z całym Starym Miastem.

Podczas powojennej odbudowy Szczecina ratusz był jednym z nielicznych obiektów zabytkowych przeznaczonych do rewaloryzacji. Odsłonięto wtedy gotyckie elewacje i uzupełniono bogaty, barwny detal ceglanej dekoracji fasad w nowoczesnej formie, pozostawiając barokowe elementy w elewacji południowej i portalu głównym.

Co zobaczysz w Muzeum Historii Szczecina

Ekspozycja prowadzi zwiedzających przez wszystkie epoki historii miasta. Na parterze prezentowana jest wystawa „Najstarsze karty z dziejów Szczecina” z zabytkami archeologicznymi ilustrującymi najdawniejsze dzieje osadnictwa w tym regionie. To konkretne przedmioty – narzędzia, naczynia, broń – które pokazują, jak żyli ludzie na tych terenach setki i tysiące lat temu.

Wyższe kondygnacje zabierają w podróż przez czasy książęce, okres szwedzki i pruski, aż po niemiecki Szczecin. Można tu zobaczyć wyroby z cyny, kowalstwo artystyczne, skrzynie cechowe, meble, srebra i porcelanę. Są też pieczęcie cechów szczecińskich z XVII-XIX wieku, liczne fotografie i archiwalia związane z życiem mieszkańców miasta.

Jedna z wystaw nosi tytuł „Hans Stettiner i Jan Szczeciński. Życie codzienne w Szczecinie w XX wieku” i pokazuje, jak zmieniało się miasto w ostatnim stuleciu. Kolekcja militariów koncentruje się głównie na czasach II wojny światowej i okresie powojennym.

Podczas zwiedzania towarzyszy oryginalna muzyka z XIX-wiecznej szafy grającej, w której zachował się okazały zbiór metalowych płyt – to jeden z ciekawszych eksponatów muzeum.

Warto zwrócić uwagę na retabulum (nastawę ołtarza) ku czci Świętych z lat 1510-1520, wykonane przez Mistrza szczecińskiego. W zbiorach znajduje się też broń palna wykonana przez szczecińskich rusznikarzy z lat 1750-1850, w tym osiemnastowieczna strzelba tarczowa.

Dla kogo jest to muzeum

Muzeum Historii Szczecina to miejsce przede wszystkim dla miłośników historii i osób zainteresowanych dziejami regionu. Rodziny z dziećmi znajdą tu ciekawe eksponaty – zwłaszcza broń, militaria i przedmioty codziennego użytku potrafią przykuć uwagę młodszych zwiedzających. Muzeum organizuje też lekcje muzealne dla grup szkolnych.

Warto mieć na uwadze, że ekspozycja ma charakter historyczny i wymaga pewnej cierpliwości – to nie jest interaktywne muzeum z multimediami na każdym kroku, ale klasyczna wystawa z eksponatami w gablotach i opisami. Dla osób, które lubią spokojnie oglądać zabytki i czytać o ich historii, to idealne miejsce.

Praktyczne informacje o zwiedzaniu

Muzeum jest otwarte od wtorku do czwartku oraz w soboty w godzinach 10:00-18:00, w piątki i niedziele krócej – do 16:00. Poniedziałki to dzień wolny od zwiedzania.

Ceny biletów:

• Bilet normalny: 12 zł
• Bilet ulgowy: 6 zł
• Bilet rodzinny: 25 zł
• Bilet rodzinny z Kartą Dużej Rodziny: 3 zł za osobę

Dobra wiadomość dla osób planujących budżetowe zwiedzanie – w soboty wstęp na wystawy stałe jest bezpłatny. Można też kupić bilet łączony z Centrum Dialogu Przełomy (20 zł normalny, 10 zł ulgowy), co opłaca się, jeśli planuje się zwiedzić oba miejsca.

Na zwiedzanie warto przeznaczyć około 1,5-2 godzin, choć pasjonaci historii mogą spędzić tu znacznie więcej czasu, czytając wszystkie opisy i przyglądając się detalom eksponatów.

Jak dojechać do muzeum

Muzeum znajduje się przy ulicy Księcia Mściwoja II 8, w samym centrum najstarszej części Szczecina. Najbliższy przystanek to Wyszyńskiego (około 400 metrów od muzeum), gdzie zatrzymują się tramwaje linii 2, 6, 7 i 8 oraz autobusy 62, 76 i linie pośpieszne B i C.

Jeśli ktoś jedzie samochodem, wokół muzeum znajdują się miejsca parkingowe w strefie płatnego parkowania (opłaty obowiązują w dni robocze od poniedziałku do piątku w godz. 8:00-17:00). Miejsca parkingowe dla osób z niepełnosprawnościami są przed Zachodniopomorskim Urzędem Wojewódzkim przy Wałach Chrobrego 4, w odległości około 150 metrów.

Ważne informacje o dostępności

Muzeum ma ograniczoną dostępność dla osób z niepełnosprawnościami ruchowymi. Budynek nie posiada windy ani platformy, więc osoby poruszające się na wózkach mogą zwiedzić tylko ekspozycję na parterze – wystawę „Najstarsze karty z dziejów Szczecina”. Wystawy na wyższych kondygnacjach są niedostępne dla osób z problemami w poruszaniu się.

Przed wejściem do budynku znajdują się dwa szerokie stopnie, a drzwi wejściowe mogą sprawiać trudności w otwarciu. Toaleta na pierwszym piętrze nie jest przystosowana do potrzeb osób z niepełnosprawnościami.

Przed budynkiem muzeum stoi nowoczesna rzeźba „Wielki łuk” z 1991 roku, autorstwa urodzonego w Szczecinie Bernharda Heiligera – jednego z czołowych niemieckich rzeźbiarzy okresu powojennego. To depozyt Fundacji Bernharda Heiligera z Berlina.

Muzeum w kontekście zwiedzania Szczecina

Muzeum Historii Szczecina to doskonały punkt startowy do poznawania miasta. Po obejrzeniu ekspozycji łatwiej zrozumieć, dlaczego Szczecin wygląda tak, jak wygląda – dlaczego tyle tu niemieckiej architektury, jak wyglądało miasto przed wojną i jak przebiegała jego odbudowa.

W pobliżu znajdują się inne atrakcje Starego Miasta: Zamek Książąt Pomorskich, Bazylika Archikatedralna św. Jakuba z wieżą widokową, Brama Portowa czy Wały Chrobrego z głównym gmachem Muzeum Narodowego. Można to wszystko połączyć w jeden dzień zwiedzania historycznego centrum.

Muzeum jest częścią większej struktury Muzeum Narodowego w Szczecinie, które sprawuje opiekę nad ponad 150 tysiącami obiektów i ma kilka oddziałów w różnych częściach miasta. Warto rozważyć zakup biletu łączonego, jeśli planuje się odwiedzić więcej niż jedno miejsce.

Kontakt z muzeum: telefon do kasy (+48) 91 43 15 255 lub 797 705 255. Grupy zorganizowane mogą rezerwować oprowadzanie z przewodnikiem, dzwoniąc pod numer 797 705 269 (od poniedziałku do piątku w godzinach 9:00-15:30).